Ovanyanyamaulu va indilwa va kwatele ounamapya komesho 

Ovanyanyamaulu va indilwa va kwatele ounamapya komesho 

Auleria Wakudumo

Oniipa – Omupeduminista wounamapya nounaimuna, eeshi, omeva nomatalululo omadu Ruthy Masake okwa indila ovanyasha opo va kwatele komesho ounamapya nounaimuna moshilongo. 

Masake okwa ti ovanyasha inava kwata ko ashike ounamapya ndele nava lundulule yo ounamapya, okudja koshikulu shonale nokulongifa omikalo dopashinanena opo va yambule po ounamapya. 

Pefimbo ta kundafana novanyasha mOniipa kombinga younamapya osho yo omakwafo oo haa yandjwa kepangelo mounamapya, minista okwa ti onakudiwa younamapya nounaimuna oi li momake ovaleli vokomongula ovo ve li ovanyasha. 

“Ovanyasha inava pumbwa ashike okukala tava mono ekwafo va mwena. 

Nava mone ekwafo eli omanga navo tava nyangadala nokuyambulapo eliko loshilongo,” Minista ta holola ngaho. 

Masake okwa holola kutya oshitukulwa shaShikoto otashi dulu okulonga oikulya oyo tai dulu okukufa oshilongo koshi molwaashi oshi na edu li na oushosho wa wana. 

Minista okwa ndungika ovanyasha kombinga yomayakulo opashimaliwa oo ha yandjwa kouministeli koshi yoNational Youth Development Fund (NYDF), oo a tameka muSeptemba 2025. NYDF oha yandje omikuli okukwafela ovanafaalama okupitila moAgribank, Development Bank of Namibia osho yo moEnvironment Investment Fund. Omikuli edi ohadi pewa ovanyasha okudja peedula 18 fiyo 35 mounamapya nounaimuna. 

Omikuli ohadi shunifwa noishoshela inini lela. 

Pefimbo ta nyamukula omapulo oshiwana, minista okwa yelifa yo kutya nonande pe na eedula odo da tulwa po, ovanhu aveshe inava patelwa kodje ngeenge tashi ya kekwafo loshimaliwa.

Ekwafo eli lopashimaliwa ohali yandjwa unene kovanafaalama ovo ve na ohokwe mounamapya, ounaimuna ngaashi okumuna eexuxwa, eeshi noikwameva imwe, eengeshefa odo tadi dulukapo oinima yokukwafela melunduluko longhalo yomhepo naikwao. Omaindilo ekwafo lopashimaliwa ohaa kala a patuluka odula aishe. 

Minista okwa indila ovanyasha ve uye po neemangela deengeshefa da kola osho yo okushangifa eengeshefa davo opo va dule okumona ekwafo lopashimaliwa. 

Omunambelewa womutumba wopashiwana oo e li yo omunafaalama Willem Amutenya okwa holola kutya ounamapya owa pumbwa okulundululwa okudja koshikulu shonale wa uka koshinanena. 

Amutenya okwa indila epangelo opo li tote po eendado doikulya yopamufyuululwakalo ngaashi omahangu, omakunde, eefukwa, eenhanga, oilyavala naikwao. Okwa ti eshi otashi kwafele ovanhu vahapu opo va monemo oyuuyemo. 

“Ngeenge otwa tale meefikola nomoipangelo, ovanafikola novanaudu ihava li oikulya yOshiwambo oyo hava li komaumbo ngaashi omakunde nomapungu. Eshi otashi ti kutya oimaliwa otai pewa ovanhu vamwe okudja komufinda utilyana opo ve uye va landife omapungu keefikola nokoipangelo,” Amutenya ta holola ngaho. 

Amutenya okwa holola eudonai aye ongomunafaalama, ta ti fiyo opaife epangelo inali hala okutula moilonga eendado oshoyo okuwedela ongushu yoikulya yopamufyuululwakalo. 

-awakudumo@nepc.com.na