• December 5th, 2019

Otuyano two ngutukiro hapo twa yenenekwa? Itula


Otjomuise-Ozombura ape o 30 kombunda yo zo mbanga¿e oku ri punguha ovengi mu va tatumisiwa kotutu, poo ave paterwa mot jo vakamburwa mena ro ku rwira ongutukiro, omerinaneno no me kurisiro wombwiro no mbwiko, oruveze rwahoro ro ku pura kutja tjii hapo otuyano two ngutukiro twa yenenekwa. 

Okanepo oke rikuramene kuko okeni mo ma toororero wo peresidenda, Onganga Panduleni Itula, matja moru tuu rwe ro ma toororero. Matja ohepero oku tarera popezu no mbepo yok u tunga kutja hapo otjiwa mo Namibia otjikwaye nu tjitjiheri nawa tjinene otjikwaye nu tji ma tjihepwa okutjitwa okuurisa omaundjiro otjikwaye? Matja ondjo kaisere okuyandjwa kouye wopendje poo omahi yarwe komauzeu wetu. 
Matja o Namibia okahi okatiti kozomburo ozonene ouye mbuzehepa. Omahi tjiva wa Africa wo zo mburo zokehi no vandu ovengi ya taara o Namibia mombwiko. 

Itula matja ombwiro no ruyaveze rwo tjiwa¿a ruri momake wo tjiwa¿a otjini nu auhe una orupa mo kutja otjiwa¿a ma tji nanwavi. Orupa mo ndiero no ku toorora ovanane otji paturuka ku avehe. Ousemba wo mbutiro no hepero kutja uhe ma kare no rupa. Komitanda o ru yaveze vyawo nu k ova kazendu ondjururiro kuwo kotjitandi tjo mbwiro no mbwiko notjirondero. Matja auhe wasere okumuna oviungura mena ro ma hongero we ndoovazu ya tjama koviungura vyo harive imbyo, kondjiviro ye yOtjiingirisa nawina ye raka rimwe ra Namibia ekwatera. Matja omitanda  ootmingi mio tji varo nu ngunda atja tjaviyenena oku yandja ohambwaraka¿a onyingi ko zo ndando zo mbwiko, ouhumandu kutja orupa ro tji wa¿a indwi ondwa Þunwa tjinene nene iyo u hepe wo viungura mbu tjita kutja pekare okuhina ndekasaneno kutja omo viungura. Itji tji zu ndaparisirwa ko iyo kutja kapena otjiungurisiwa tjiungurisiwa no ma yenenekero yetjitwa okuÞuna otji¿a ihi. Imba mbetja ve no ngendo no mi tanda mo ku vikuramenapo mo kutja wina owo omitanda kave ondjiviro kaparukaze kutja omitanda vi vanga tjike. 

Munao mo horomende ya Itula otji mamu kara ozo peresende o 40 zo mi tanda nu tjingetjo mo vito avihe vyo ma tiero vyo horomnede mwasere oku kara ozo peresende o 40 zo mi tanda. Kamuna ku kara ombangu mo ma yandjero wo tji mariva kovitjitwa vyo mi tanda vyo ku ri kareka nomwinyo  mo u paranga wehi. Tjingetjo ka mu na oku kara ombangu mo ku vatera omitanda no ma hongero pondondo yo ma hongero wo ko mbanda nganduu ko ma hongero woviungura vyo ko make. Itula matja ma tiasana no mi tanda avihe mo u paranga nehi oku twapo otji ka mangarate  tjo me kurisiro wo mi tanda. Ihi ma tji yandjere omitanda oku tia oruyaveze rwehi indi oro ndiri otjirumatwa tjavyo.

Matja otjiungura otjitenga okwiisamo mo horomende imba mbehina oviungura oviwa mo horomende ndji¿i¿iwa iye tiku no suverengo no ku henununa otjivarero tjo zo ministeri no tutu two tjiwana tu tu ungura oviungura vimwe atuhe poo tjiva tu tu hina otji¿a tuungura kaparukaze. Kena ku kara no zo ministera kombanda ya 12 muzo ine ndehina ku ka rara nozombura nderi kombvanda yo 35 nu ndoovazu mazeyenene otjiungura tji ma zepewa kakutja omena rokutja zena ozombura nÿeri kehi yo 35 uriri. Mbu ma vekutwa marire mena ro ku yenena, ro kutja otjipasere oku kara kapena omuhingo warwe no kutja omburi owatjiri no u kohoke. Ozo ministera ma ze kara no viÞo no viungura ovi kahuke mbi hion ku hakwa nu mbi ma viyenene oku oku munikwa kutja vyaungurwa poo kavi yaungurwa kutja otjiwana tjiri mwine otjini kutja pa u ngurwa poo kape ya ungurwa. Ma ze vaterwa iyo vaugnure vo horomende mbakutwa no ku hina ongarera. Outu o 30 two horomende tu tu sepa ombindu yayo ma tu henununwa poo matu patwa. 
 


Kae Matundu-Tjiparuro
2019-11-15 09:54:06 | 20 days ago

Be the first to post a comment...

You might also like...