Ovanafaalama moshitukulwa shaZambezi ova li kola eetona omi-70 domapungu, konima eshi omapya a ponokelwa kefundja, fiyo omapungu aa ali alimwa ta a kaama kombada yomeva.
Onghalo i li ngaha oya fininika onanafaalama va teye omapungu avo, oo nokuli amwe inaa hangika a kola molwaashi oshitukulwa osha ponokelwa kefundja ombaadilila, nola denga momapya la diinina.
Omupopiliko wouministeli Romeo Muyunda okwa ti ovanafaalama ava va kwatwa koshikumungu eshi ovahapu.
“Mopaife epangelo ola tameka ashike manga naava, ndele shima twa mane okukwafa apa, fye hatu i komesho natango navakwao,” ta ti. Okwa twikila kutya epangelo ola yandja omakwafo opo ovanafaalama ava va dule okuteya omapungu avo tava endelele manga inaa kumwa komeva shinene.
“Movanafaalama ava twa kwafa keshe umwe mepya laye okwa yamo mutu oikando yafika po 23, shoo osho shaetifa eetona dikale po 7o fiyo opapa,” ta ti.
Ovanafaalama ava inava kwafwa ashike momapya avo, ndele natango ova tembulwa yo momalukalwa avo shaashi nao oku li koshi yomeva. “Apa twe va tembulila otwa tula po eetenga mbali dakula domeva, fye hatu va pe yo oikulya shaashi kave na kutya otava xupu ngahelipi. Epungu lihapu eli la teywa natango ola talala, lo limwe inali kola nawa nokuteywa,” ta yelifa.
Muyunda okwa ti natango ova hala yo okupopya nokomitiye hai yandje omakwafo kominyonena dopaushitwe opo i kwafe noumbautu, va kwafe ovanafaalma va toole omapungu avo oo e li koshi yomeva moshitukulwa. Nonande epangelo tali longo noshikumungu shefundja manga, ola heeka opoloyeka yokudipaya okapuka oko ka li ke lihanena oshitukulwa Zambezi natango.
“Otwa li twa kendabala okuyandja omakwafo opaunamiti komapya e na eehekta 7 000. Ashike paife opoloyeka otwe i kaleka manga ofika omolwefundja, nongeenge efundja ola xwepopala fye hatu twikile nopoloyeka yokudenga okapuka nomiti natango okudilila kepangelo,” ta ti.
Jonh Matengu umwe womovanafaalama ava va kwatwa kefundja okwa yelifa kutya okwa pandula ouminsteli molweli tulemo lavo koilonga yomupondo.
“Oshili otwa pulwa kepangelo li tu kwafe omambakumbaku tu dule okututa omangu etu shili, ndele moule wefimbo lixupi, otwa yakulwa noilonga yetu oya ya komesho,” ta ti.
-taimihaihambo2000@gmail.com

