ONGWEDIVA- Okwa lopotwa omuhongifikola womulumenhu ta longele kofikola Charles Anderson Combined School a patululilwa oshibofa kuina yokaana shaashi a denga omunafikola ou molwashi e muula kutya okuna olungusa.

Oshiningwanima osha ningwa oshivike sha djako kofikola tuu oyo i li mOngwediva.

Omukulunhu wopolifi moshitukulwa shaShana Commissioner Naftal Sakaria okwa koleka oshiningwanima eshi.

Sakaria okwa ti ina yokaana okwa patulula oshibofa shi na sha nokudenga okaana kaye.

Otaku hokololwa kutya ina yokaana ka dengwa naye okuli omuhongifikola kosekundofikola i li mOshakati. 

Opolifi oya hokolola tai okaana ka dengwa okamati noke li mondodo onhi-5.

Ota ku hokololwa kutya umwe womunafikola e li mondodo imwe nomunafikola ou a dengwa okwa lopotela omuhongifikola wavo kutya okwe mula e na olungusa sha hala kutya oha popyapopya unene.

Okudja opo omuhongifikola ou a ulwa e na olungusa okwa ka shivifila omuhongifikola mukwao.

Otaku hokololwa kutya omuhongifikola ou a shivifilwa kumukwao oye e li ta longele koshikondo shi li mofikola yavo shokulonga ounona omikalo ile nghene ve na okuli umbata.

She li kwatela kouyelele wa dja pofikola opo, omuhongifikola okwa kufa oka paipi kashona ndele ta denge omunafikola ou.

Nakudengwa okwa ya keumbo ndele ta lombwele ina kutya okwa dengwa komuhongifikola.

Otaku hokololwa kutya omunafikola a dengwa okwa twalwa koshipangelo opo a ka mone epango lopaunamiti.

Nokonima ina yomunafikola ou okwa ka patulula oshibofa koshitaashi shopolifi mOngwediva.

Opolifi oya koleka kutya fiyo opapa omuhongifikola ina kwatwa po ashike omakonakono otaa twikile.

Ota ku hokololwa kutya omunafikola ou ka kwa li a dengwa unene ashike okwa kumwa ngaa ka shona nelalakano lokuli honga omikalo dokufimaneka ovahongifikola vaye, ye a xulife po
okuula ovahongifikola kutya ove na olungusa.

Pefimbo va kwatafana noshifo kundaneki shetu, ovahongifikola va dja keefikola da yooloka moshilongo ova hokolola tava ti paife otava longo noudjuu shaashi ovanafikola vahapu ova kanifa omikalo.

“Ngeenge owa pumu omunafikola ka shona, ota ka kombwela ovadali vaye. Ka shipu vali okulonga novanafikola unene tuu ovo hava fikola meedoolopa,” umwe womuhongifikola ta ti.

Okwa ti oshi li shinakuwanifa shomudali keshe a longe okaana kaye omikalo shaashi okupopila okaana ngeenge kehe na omikalo itashi kwafelesha.

Omuhongifikola umwe okwa ti ovadali vamwe ova dopa okulonga ounono vavo outeku komaumbo shaashi inava fimaneka ovahongifikola.

“Naame omudali ashike itashi ti kutya shaashi ngeeenge handi hongo ofikola ounona vange ina fimaneka ovahongifikola wavo,”ta ti.

Okwa yelifa ta ti omudali wokaana aka okwa dopa shaashi ina longa okaana outeku wokufimaneka ovakulunhu.

Omuhongifikola umwe okwa popya ta ti itashi kutya ngeenge omunafikola a ninga epuko kofikola na dengwa shapitilila shaashi ina shi pitikwa.

“Ovanafikola vamwe kave na oukolele onghee onga fye ovahongifikola otwa pumbwa ashike okukala twa denga ovanafikola ka shona nelalakano okuvaulukila kutya ovanafikola ova ninga epuko ndele ha ku denge unene okaana kovanhu,” ta ti.

Kombinga ikwao, omuhongifikola umwe okwa ti ka pena omudali ta udu nawa ngeenge okaana kaye ka fika meumbo ka ninga omatito kadinda shaashi ka dengwa komuhongifikola wako.

“Pefimbo lopaife oshi djuu okulonga novanafikola hava fikola meedoolopa shaashi paife ove shi oufemba wavo kutya ngeenge omuhongifikola okwe va denge otava ka lopotela ovadali vavo,” ta ti.

Okwa ti eshi sha fimana pefimbo eli loshinanena okukala omuhongifikola ina denga omunafikola shaashi paife osha nyika oshiponga.

Omukulunhuwiliki wehongo moshitukulwa shaShana Paulina Shapumba okwa li okudengelwa ongodi lwoikando ya yooloka komutoolinghundana ou, opo atyekosha koshikumungu ashike ita nyanyamukula ongodi yaye.