Auleria Wakudumo
Minista wouhaku nonghalonawa Dr Esperance Luvindao okwa holola kutya oshilongo osha pondola okufinda omukifi woMpox osho yo omukifi woCrimean Congo Haemorrhagic (CCHF) odo da li da tukuka moitukula yoshilongo ya yooloka mo2025.
Luvindao okwa koleka momukanda wa pitifwa kouministeli kutya omukifi woMpox owali wa tukuka moshipangelo shepangelo shaSwakopmund omanga omukifi woCCHF wali wa tukuka moshitukulwa shaMaheke.
”Omikifi edi oda fidika, sha landula eshi dalwifwa oule weemwedi kovanambelewa vouhaku nonghalo nawa,” Minista ta holola ngaho.
Luvindao okwa ti oMpox oyali ya tukuka momafiku 19 Oktoba 2025.
Sheli kolelela kehangano louhaku nonghalo nawa mounyuni hano oWHO oshoyo oAfrica Centres for Disease Control and Prevention (ACDCP), ngeenge moshilongo omwa didilikwa omukifi ou, kutya omunhu umwe auke, nena osha pumbwa okutulwa moilonga meendelelo opo ku findwe omukifi ou oshoyo okulikalekela ovo ile onhele oyo ya monika omukifi.
Namibia okwa li a didilika ovanhu vatatu va kwatwa komukifi woMpox eshi wali wa tukuka. Aveshe ovo vali va kwatwa komukifi ou ova veluka nokulekelwa moshipangelo mo12 Novemba 2025.
Minista okwa holola kutya omunhu wa xuuninwa ou ali a kwatwa komukifi ou okwali a tambulilwa oshipangelo momafiku 21 Oktoba 2025.
Ouministeli owa fatulula kutya ngeenge owa kala inau didilika omukifi ou oule wefimbo lonhumba, nena ohaku kolekwa kutya owa fidikwa.
“Pamhito ei, opa pita omafiku 90 omukifi ou inau kwata omunhu. Eshi otashi holola kutya ouministeli owa finda oMpox moshitukulwa shErongonomoSwakopmund,” Minista ta holola ngaho.
Omanga omukifi woCCHF owali wa tukuka moshitukulwa shaMaheke mo28 Novemba 2025. Eshi oshali sha landula oidjemo oyo yali ya kolekwa momafiku 21 Novemba 2025.
Minista okwa ti omukifi woCCHF owa twaalela omwenyo womunhu umwe. Ouministeli owa kwashilipaleka kutya nakufya okwa fudikwa pamukalo uli nawa sha ningwa kovanambelewa ovo vena owino.
Omukifi woCCHF owau hololwa wa findwa ngeenge okwa kala inaku didilikwa omunhu a kwatwa komukifi ou konima yomafiku 28. Nonande omikifi edi adishe da findwa, ouministeli otau twikile okukala uli oupafi opo u kwashilipleke kutya inadi tukuka vali moNamibia.
-awakudumo@nepc.com.na